ຂໍ້ມູນຄວາມເຂັ້ມແສງອາທິດຕາມແຂວງຕ່າງໆໃນ ສປປ ລາວ

 

ຂໍ້ມູນຄວາມເຂັ້ມແສງອາທິດຕາມແຂວງຕ່າງໆໃນ ສປປ ລາວ

2.5.1 ພາບລວມຄວາມເຂັ້ມແສງອາທິດຂອງ ສປປ ລາວ

ອີງຕາມຂໍ້ມູນຈາກ Global Solar Atlas (ພັດທະນາໂດຍ Solargis ພາຍໃຕ້ໂຄງການ ESMAP ຂອງທະນາຄານໂລກ) ຊຶ່ງເປັນຖານຂໍ້ມູນມາດຕະຖານສາກົນ ທີ່ນຳໃຊ້ໃນການວາງແຜນໂຄງການໂຊລາທົ່ວໂລກ, ສປປ ລາວ ຕັ້ງຢູ່ໃນເຂດທີ່ມີທ່າແຮງພະລັງງານແສງອາທິດຢູ່ໃນລະດັບ ດີ ຫາ ດີຫຼາຍ ເມື່ອທຽບກັບມາດຕະຖານສາກົນ ໂດຍລວມທັງປະເທດມີຄ່າ GHI ສະເລ່ຍປະມານ 1,650–2,000 kWh/m²/ປີ (ຄິດເປັນສະເລ່ຍປະມານ 4.5–5.5 kWh/m²/ວັນ).

2.5.2 ແນວໂນ້ມການກະຈາຍຄວາມເຂັ້ມແສງຕາມພາກພື້ນ

ໂດຍທົ່ວໄປ ຄວາມເຂັ້ມແສງອາທິດຂອງ ສປປ ລາວ ມີແນວໂນ້ມແຕກຕ່າງກັນຕາມພາກພື້ນ ດັ່ງນີ້:

ພາກໃຕ້ (ແຂວງຈຳປາສັກ, ອັດຕະປື, ສາລະວັນ, ເຊກອງ)
ພື້ນທີ່ພາກໃຕ້ ໂດຍທົ່ວໄປໄດ້ຮັບຄວາມເຂັ້ມແສງອາທິດສູງກວ່າພາກອື່ນ ເນື່ອງຈາກ:

• ຢູ່ໃນເສັ້ນຂະໜານທີ່ໃກ້ເສັ້ນສູນສູດຫຼາຍກວ່າ (ມູມແສງອາທິດຕັ້ງສາກກວ່າ);
• ມີພື້ນທີ່ທົ່ງພຽງ ແລະ ທົ່ງໂລ່ງກວ້າງຂວາງ ໂດຍສະເພາະທົ່ງພຽງບໍລິເວນນະຄອນປາກເຊ ແລະ ເຂດຮອບໆ;
• ນີ້ຄືເຫດຜົນໜຶ່ງທີ່ໂຄງການໂຊລາຟາມຂະໜາດໃຫຍ່ທຳອິດຂອງລາວ (Solar Attapeu) ໄດ້ຖືກເລືອກກໍ່ສ້າງຢູ່ໃນເຂດນີ້.

ພາກກາງ (ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, ບໍລິຄຳໄຊ, ຄຳມ່ວນ, ສະຫວັນນະເຂດ)
ພື້ນທີ່ພາກກາງ ໂດຍທົ່ວໄປມີຄວາມເຂັ້ມແສງຢູ່ໃນລະດັບປານກາງ-ດີ, ໂດຍພື້ນທີ່ທົ່ງພຽງນະຄອນວຽງຈັນ ແລະ ສະຫວັນນະເຂດ ຖືເປັນເຂດທີ່ມີທ່າແຮງດີ ເນື່ອງຈາກມີພື້ນທີ່ລາບ ແລະ ໃກ້ລະບົບສາຍສົ່ງໄຟຟ້າ (ຊ່ວຍຫຼຸດຕົ້ນທຶນການເຊື່ອມຕໍ່ກັບສາຍສົ່ງ).

ພາກເໜືອ (ຫຼວງພະບາງ, ອຸດົມໄຊ, ຊຽງຂວາງ, ຜົ້ງສາລີ)
ພື້ນທີ່ພາກເໜືອ ໂດຍທົ່ວໄປໄດ້ຮັບຄວາມເຂັ້ມແສງຕໍ່າກວ່າພາກໃຕ້ ແລະ ພາກກາງເລັກນ້ອຍ ເນື່ອງຈາກ:

• ພູມສາດເປັນພູພະນົມ ອາດມີເມກ ແລະ ໝອກປົກຄຸມຫຼາຍກວ່າ ໂດຍສະເພາະຊ່ວງລະດູໜາວ ແລະ ຕົ້ນລະດູຝົນ;
• ແຕ່ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ບາງພື້ນທີ່ໂຄກສູງ ຫຼື ພື້ນທີ່ໂລ່ງທີ່ພົ້ນລະດັບເມກ ອາດຍັງມີທ່າແຮງດີ — ດັ່ງທີ່ເຫັນຈາກໂຄງການ CGN Solar 1GW ທີ່ໄດ້ຖືກກໍ່ສ້າງຢູ່ພາກເໜືອຂອງລາວ ແລະ ສາມາດດຳເນີນງານໄດ້ຢ່າງມີປະສິດທິພາບ ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ການເລືອກສະຖານທີ່ສະເພາະຈຸດ (Micro-siting) ພາຍໃນພາກເໜືອ ກໍສາມາດພົບພື້ນທີ່ທີ່ມີທ່າແຮງດີໄດ້.

2.5.3 ຂໍ້ຄວນລະວັງໃນການນຳໃຊ້ຂໍ້ມູນ

ຂໍ້ມູນຄ່າ GHI ຂ້າງເທິງນີ້ ເປັນພຽງແນວໂນ້ມພາບລວມລະດັບພາກພື້ນເທົ່ານັ້ນ. ສຳລັບການວາງແຜນໂຄງການຈິງ ຫຼື ການຂຽນບົດວິທະຍານິພົນ/ບົດໂຄງການ, ນັກສຶກສາ ແລະ ຜູ້ພັດທະນາໂຄງການ ຄວນກວດສອບຄ່າສະເພາະຈຸດ (Site-Specific Data) ຈາກແຫຼ່ງຂໍ້ມູນທາງການໂດຍກົງ ດັ່ງນີ້:

1. Global Solar Atlas (globalsolaratlas.info) — ສາມາດປ້ອນພິກັດ (Latitude/Longitude) ຂອງພື້ນທີ່ໂຄງການ ເພື່ອດຶງຄ່າ GHI, DNI, PVOUT ສະເພາະຈຸດ, ພ້ອມທັງມູມອ້ຽງເໝາະສົມ (Optimum Tilt);
2. PVGIS (Photovoltaic Geographical Information System) — ເຄື່ອງມືທາງເລືອກ ທີ່ໃຫ້ຂໍ້ມູນຄ້າຍຄືກັນ ພ້ອມທັງສາມາດຄາດຄະເນຜົນຜະລິດພະລັງງານເບື້ອງຕົ້ນໄດ້;
3. ຂໍ້ມູນສະຖານີວັດແທກອຸຕຸນິຍົມວິທະຍາລາວ — ຖ້າມີ, ຄວນນຳໃຊ້ຮ່ວມກັບຂໍ້ມູນດາວທຽມ ເພື່ອເພີ່ມຄວາມແມ່ນຍຳ;
4. ການວັດແທກຕົວຈິງທີ່ໜ້າວຽກ (On-site Measurement) — ສຳລັບໂຄງການຂະໜາດໃຫຍ່ລະດັບອຸດສາຫະກຳ ຄວນມີການຕິດຕັ້ງອຸປະກອນວັດແທກຄວາມເຂັ້ມແສງ (Pyranometer) ຢູ່ໜ້າວຽກຈິງ ເປັນໄລຍະເວລາ 1-2 ປີ ກ່ອນສະຫຼຸບການລົງທຶນ ເພື່ອຫຼຸດຜ່ອນຄວາມສ່ຽງດ້ານຊັບພະຍາກອນ (Resource Risk) — ວິທີການນີ້ ຄືມາດຕະຖານທີ່ນຳໃຊ້ໃນໂຄງການລະດັບສາກົນ ຕາມທີ່ອະທິບາຍໄວ້ໃນລະບົບ ESMAP.

2.5.4 ຄວາມສຳຄັນຂອງຂໍ້ມູນນີ້ຕໍ່ການອອກແບບໂຄງການ

ຄ່າຄວາມເຂັ້ມແສງອາທິດ (GHI/PVOUT) ຂອງພື້ນທີ່ໂຄງການ ຈະຖືກນຳໃຊ້ໂດຍກົງ ໃນສູດຄິດໄລ່ຜົນຜະລິດພະລັງງານ (Energy Yield) ທີ່ຈະອະທິບາຍລະອຽດໃນພາກ 4 (ການອອກແບບລະບົບ) — ດັ່ງນັ້ນ ຄວາມແມ່ນຍຳຂອງຂໍ້ມູນນີ້ ຈຶ່ງມີຜົນໂດຍກົງຕໍ່ຄວາມແມ່ນຍຳຂອງການວິເຄາະດ້ານການເງິນ (LCOE, NPV, IRR) ໃນຫົວຂໍ້ 3.4 ນຳອີກ.

---

ຄວາມເຂັ້ມແສງອາທິດ ລາວ, Global Solar Atlas ລາວ ວິທີໃຊ້, how to use Global Solar Atlas Laos, GHI ແຂວງຈຳປາສັກ, solar irradiance map Laos province, PVGIS ຄິດໄລ່ ຜົນຜະລິດໄຟຟ້າ, pyranometer ວັດແທກ ຄວາມເຂັ້ມແສງ, solar resource assessment methodology